Dokładnie 155 lat temu – 29 kwietnia 1863 roku Oddział Generała Taczanowskiego stoczył zwycięską bitwę z Rosjanami. Bitwa pod Pyzdrami wymieniana jest jako jedna z ważniejszych w całym Powstaniu Styczniowym. Historia ich mogiły, jak mało która, ukazuje drogę naszych przodków do wolności.
Niedzielna uroczystość odsłonięcia odnowionego pomnika na Mogile Powstańców Styczniowych na długo pozostanie w pamięci osób, które wzięły w niej udział. Obchody tego jakże podniosłego wydarzenia rozpoczęła prelekcja płk. Janusza Pilzaka z Muzeum Wojska Polskiego w Warszawie, która odbyła się w klasztornej kaplicy Matki Bożej Pocieszenia. Przybliżył on przybyłym sylwetkę gen. Edmunda Taczanowskiego, dowódcy powstańczego i naczelnika wojennego województwa kaliskiego w powstaniu styczniowym. Pierwszą cześć uroczystości zakończyło podpisanie umowy pomiędzy Muzeum Wojska Polskiego w Warszawie a Muzeum Regionalnym Ziemi Pyzdrskiej, dotyczącą współpracy przy organizacji ekspozycji poświęconej dziejom broni czarnoprochowej w Polsce na terenie naszego m Druga część obchodów miała miejsce na cmentarzu parafialnym. Rozpoczęła się od uroczystej mszy świętej, odprawionej w intencji poległych powstańców przez kapłanów z naszej parafii. Poczty sztandarowe, gromady harcerskie, a przede wszystkim żołnierze 5 Lubuskiego Pułku Artylerii z Sulechowa nadały całej uroczystości bardzo podniosły charakter. „Ojczyzna to ziemia i groby. Narody, tracąc pamięć, tracą życie.”Tymi słowami Marszałka Francji Ferdynanda Fosza, burmistrz Przemysław Dębski zakończył swoje przemówienie poprzedzające odsłonięcie pomnika. Delegacje złożyły kwiaty przy mogile, a żołnierze oddali salwę honorową.
Po części oficjalnej wszyscy obecni przenieśli się na nadwarciańską łąkę, gdzie miała miejsce inscenizacja przedstawiająca zwycięską potyczkę powstańców styczniowych z oddziałami wojsk rosyjskich. Wzięły w niej udział grupy rekonstrukcyjne: Złoty Krzyż, 9 Rota Pułku Smoleńskiego oraz grupa rekonstrukcyjna z Radziejowa. Składamy serdeczne podziękowania dla Fundacji im. gen. Włodzimierza Krzyżanowskiego ze Wrześni za współoragnizację widowiska.
„Chciałbym bardzo serdecznie podziękować każdemu kto włączył się w akcję zbiórki funduszy na renowacje mogiły. Dziękuję mieszkańcom, którzy zagłosowali za przeznaczeniem funduszu miasta na ten cel. Dziękuję wszystkim, którzy zakupili bądź pomogli nam w dystrybucji kalendarza-cegiełki. Ogromne podziękowania kieruję do osób, firm i instytucji, które dokonały wpłaty na konto Społecznego Komitetu Renowacji Mogiły Powstańczej.” Przemysław Dębski, burmistrz Pyzdr.
